Polityka rachunkowości to jeden z podstawowych dokumentów regulujących sposób prowadzenia ksiąg rachunkowych w firmie. Określa m.in. zasady ewidencji operacji gospodarczych, metody wyceny aktywów i pasywów, sposób prowadzenia ksiąg oraz organizację systemu księgowego.
Przepisy nie nakładają obowiązku corocznej zmiany tego dokumentu. Jednak w praktyce polityka rachunkowości powinna być aktualizowana zawsze wtedy, gdy zmieniają się przepisy, struktura działalności firmy lub sposób prowadzenia księgowości. W 2026 roku szczególną uwagę warto zwrócić na kilka obszarów, które mogą wymagać weryfikacji zapisów w dokumentacji rachunkowej.
Spis treści
Co do zasady nie istnieje obowiązek aktualizowania polityki rachunkowości każdego roku. Dokument pozostaje ważny tak długo, jak długo odpowiada rzeczywistemu sposobowi prowadzenia ksiąg rachunkowych w jednostce.
Zgodnie z ustawą o rachunkowości polityka rachunkowości powinna być jednak zaktualizowana w sytuacji, gdy następują zmiany wpływające na sposób prowadzenia ewidencji księgowej. Dotyczy to w szczególności:
Jeżeli w 2026 roku firma wprowadza takie zmiany, odpowiednie zapisy powinny zostać odzwierciedlone w polityce rachunkowości.
Podstawą prawną dokumentu jest ustawa z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości.
Zgodnie z art. 10 ustawy kierownik jednostki ma obowiązek ustalić i wprowadzić w formie pisemnej dokumentację opisującą przyjęte zasady rachunkowości.
Dokumentacja ta powinna obejmować m.in.:
W praktyce oznacza to, że polityka rachunkowości powinna odzwierciedlać rzeczywiste procedury stosowane w przedsiębiorstwie.
Aktualizacja dokumentu może być konieczna nie tylko w przypadku zmian przepisów, ale również w sytuacji zmian organizacyjnych lub technologicznych w przedsiębiorstwie.
Najczęściej aktualizacja polityki rachunkowości jest potrzebna, gdy:
W takich sytuacjach dokument powinien zostać dostosowany do rzeczywistego sposobu prowadzenia rachunkowości.
Proces aktualizacji polityki rachunkowości zwykle obejmuje kilka etapów.
Pierwszym krokiem jest analiza obowiązujących przepisów oraz sprawdzenie, czy obecna dokumentacja odpowiada aktualnemu sposobowi prowadzenia ksiąg rachunkowych. Następnie dokonuje się przeglądu zapisów dokumentu i identyfikuje obszary wymagające zmiany.
Kolejnym etapem jest przygotowanie zaktualizowanej wersji dokumentu oraz wprowadzenie odpowiednich zapisów dotyczących m.in. metod ewidencji, zasad wyceny czy sposobu prowadzenia dokumentacji księgowej.
Zaktualizowana polityka rachunkowości powinna zostać zatwierdzona przez kierownika jednostki. W praktyce oznacza to podpisanie dokumentu przez właściciela firmy lub zarząd spółki.
Jeżeli dokument nie odzwierciedla rzeczywistego sposobu prowadzenia ksiąg rachunkowych, może to zostać uznane za naruszenie przepisów ustawy o rachunkowości.
Podczas kontroli podatkowej lub kontroli organów skarbowych szczególną uwagę zwraca się na zgodność dokumentacji rachunkowej z rzeczywistymi procedurami stosowanymi w przedsiębiorstwie.
Nieaktualna polityka rachunkowości może prowadzić m.in. do:
Dlatego w praktyce zaleca się okresową weryfikację tego dokumentu, szczególnie gdy w firmie wprowadzane są zmiany organizacyjne lub systemowe.
Zgodnie z ustawą o rachunkowości za ustalenie i aktualizację polityki rachunkowości odpowiada kierownik jednostki.
W przypadku jednoosobowej działalności gospodarczej jest to właściciel firmy, natomiast w spółkach odpowiedzialność spoczywa na zarządzie.
W praktyce przygotowanie dokumentu lub jego aktualizacja często powierzane są księgowym albo biurom rachunkowym, które dostosowują dokumentację do specyfiki działalności przedsiębiorstwa.
Więcej informacji o tym, czym jest polityka rachunkowości i jakie elementy powinna zawierać w firmie, można znaleźć tutaj.